Tiến độ thanh toán căn hộ trên giấy: mốc 30%, 95% và đề xuất mới
Khi mua căn hộ hình thành trong tương lai, lịch thanh toán quyết định bạn phải bỏ ra bao nhiêu tiền khi căn nhà mới chỉ là bản vẽ. Theo Luật Kinh doanh bất động sản 2023 đang áp dụng, chủ đầu tư chỉ được thu tiền đặt cọc tối đa 5% giá bán, lần thanh toán đầu kể cả cọc không quá 30% giá trị hợp đồng, và khi bạn chưa có sổ thì không được thu quá 95%. Trong năm 2026, Bộ Xây dựng soạn thảo luật sửa đổi với đề xuất mới về khoản 5% cuối cùng. Hiểu các mốc này giúp bạn nhận ra một lịch thanh toán bất thường trước khi ký.
Các giới hạn đang áp dụng
Luật Kinh doanh bất động sản 2023 có hiệu lực từ 1/1/2025. Các mốc dưới đây được tổng hợp từ Tạp chí Luật sư Việt Nam và Tiền Phong:
| Khoản tiền | Giới hạn | Điều kiện |
|---|---|---|
| Tiền đặt cọc | Không quá 5% giá bán | Chỉ khi dự án đã đủ điều kiện đưa vào kinh doanh (khoản 5 Điều 23) |
| Thanh toán lần đầu | Không quá 30% giá trị hợp đồng, đã gồm tiền cọc | Áp dụng cho mua bán và thuê mua |
| Các lần tiếp theo | Theo tiến độ xây dựng | Phải phù hợp tiến độ thực tế |
| Trước khi bên mua được cấp giấy chứng nhận | Không quá 95% giá trị hợp đồng | Phần còn lại trả khi đã cấp giấy chứng nhận |
Ngoài ra, chủ đầu tư phải nhận tiền qua tài khoản ngân hàng theo Điều 47; thỏa thuận đặt cọc phải ghi rõ giá bán, công trình và phần diện tích sàn. Với thuê mua nhà hình thành trong tương lai, các nguồn trên nêu mức thanh toán trước khi bàn giao là 50%, phần còn lại tính thành tiền thuê.
Dự thảo sửa luật năm 2026 đề xuất gì
Theo Thời báo Tài chính Việt Nam ngày 13/9/2026, Bộ Xây dựng soạn dự thảo Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi). Quá trình trình duyệt: ngày 5/7/2026 gửi Bộ Tư pháp thẩm định; ngày 22/7/2026 Bộ Tư pháp có Báo cáo thẩm định số 407/BCTĐ-BTP; ngày 9/8/2026 Chính phủ gửi Quốc hội tờ trình về định hướng chính sách; dự kiến Quốc hội xem xét tại kỳ họp tháng 10/2026.
Nội dung liên quan trực tiếp đến người mua:
- Vẫn giữ nguyên tắc chưa có giấy chứng nhận thì không phải thanh toán quá 95%.
- Khoản 5% còn lại được chuyển vào tài khoản phong tỏa hoặc theo thỏa thuận của các bên, thanh toán khi được cấp giấy chứng nhận.
- Bổ sung quy trình giao dịch bất động sản và mã định danh điện tử cho bất động sản.
- Giảm từ 83 xuống 62 điều; cắt 7 điều kiện đầu tư kinh doanh, chủ yếu với sàn giao dịch, môi giới.
- Các nội dung chính sách dự kiến có hiệu lực từ 1/7/2027.
Bài báo không nêu rõ số phận mốc thanh toán lần đầu 30% trong dự thảo. Tại thời điểm viết bài, chúng tôi chưa tìm thấy nguồn chính thức xác nhận luật sửa đổi đã được thông qua và với nội dung cuối cùng thế nào. Trước khi ký hợp đồng, hãy hỏi công chứng viên hoặc luật sư quy định nào đang có hiệu lực.
Đọc lịch thanh toán của một dự án
Một lịch thanh toán hợp lệ sẽ gắn từng đợt với mốc xây dựng cụ thể, chẳng hạn hoàn thành móng, cất nóc, bàn giao. Những dấu hiệu nên dừng lại hỏi kỹ:
- Thu tiền trước khi dự án đủ điều kiện kinh doanh. Các tên gọi như "phiếu giữ chỗ", "thỏa thuận nguyện vọng", "booking hoàn lại" nhưng kèm số tiền lớn là rủi ro, vì luật chỉ cho thu cọc khi dự án đã đủ điều kiện.
- Đợt đầu vượt 30%. Cộng cả cọc và các khoản "phí" đi kèm lần đầu. Nếu tổng vượt 30% giá trị hợp đồng, cần yêu cầu giải thích.
- Đợt thu không gắn tiến độ. Lịch theo tháng cố định mà không gắn với hạng mục xây dựng khiến bạn có thể trả tiền khi công trình chậm.
- Đòi thu trên 95% trước khi có sổ. Một số chương trình "thanh toán sớm nhận chiết khấu" đề nghị trả 100%. Bạn có thể tự nguyện, nhưng cần hiểu là mình từ bỏ phần đòn bẩy để thúc chủ đầu tư làm sổ.
- Không chuyển khoản. Mọi khoản tiền nên đi qua tài khoản của chủ đầu tư ghi trong hợp đồng.
Ví dụ tính nhanh cho một căn hộ
Giả sử hợp đồng mua căn hộ có giá trị 3 tỷ đồng (con số minh họa). Theo các giới hạn trên, tiền cọc tối đa là 150 triệu đồng; lần thanh toán đầu, đã gồm cọc, tối đa 900 triệu đồng. Trước khi bạn được cấp sổ, tổng số tiền chủ đầu tư thu không vượt 2,85 tỷ đồng; 150 triệu đồng còn lại chỉ phải trả khi có sổ.
Nếu lịch thanh toán dự án yêu cầu 1 tỷ đồng ngay khi ký hợp đồng, hoặc đòi trả đủ 3 tỷ đồng khi nhận nhà mà chưa có sổ, đó là tín hiệu cần hỏi lại căn cứ. Khi bảng tính có các khoản "phí" khác ngoài giá bán, hãy tách riêng để xem chúng có bị tính lén vào đợt đầu hay không.
Chương trình hỗ trợ lãi suất, ân hạn nợ gốc
Cuối năm, nhiều dự án đưa ra gói vay hỗ trợ lãi suất, ân hạn gốc hoặc "chỉ cần thanh toán 10–15% đến khi nhận nhà". Về bản chất, ngân hàng giải ngân thay bạn theo đúng các mốc trên, và chủ đầu tư trả lãi trong một thời gian. Khi hết thời gian hỗ trợ, bạn trả cả gốc lẫn lãi theo lãi suất thả nổi. Hãy tính khả năng trả nợ ở kịch bản lãi suất cao hơn hiện tại; bài vay mua nhà hay thuê nhà năm 2026 có cách lập bảng so sánh đơn giản.
Cũng nên đọc kỹ điều khoản nếu dự án chậm tiến độ thì gói hỗ trợ có kéo dài không. Không ít trường hợp gói hỗ trợ hết hạn trước khi nhận nhà, người mua phải trả lãi trong khi chưa ở được.
Bảo vệ khoản 5% cuối cùng
Khoản 5% giữ lại đến khi có sổ là công cụ duy nhất của người mua để thúc chủ đầu tư hoàn tất pháp lý. Đừng dễ dàng từ bỏ nó đổi lấy một khoản chiết khấu nhỏ. Thực tế ở TP.HCM năm 2026 vẫn còn hàng trăm dự án chưa cấp được sổ cho cư dân, như các báo cáo của Tổ công tác 1645 cho thấy. Kết hợp với việc kiểm tra pháp lý theo bài hướng dẫn thủ tục pháp lý mua bán nhà đất, đây là lớp bảo vệ thứ hai cho tài sản của bạn.
Câu hỏi thường gặp
Mua căn hộ trên giấy phải đặt cọc bao nhiêu?
Theo khoản 5 Điều 23 Luật Kinh doanh bất động sản 2023, chủ đầu tư chỉ được thu tiền đặt cọc không quá 5% giá bán và chỉ khi dự án đã đủ điều kiện đưa vào kinh doanh.
Chủ đầu tư được thu tối đa bao nhiêu khi chưa có sổ hồng?
Không quá 95% giá trị hợp đồng nếu bên mua chưa được cấp giấy chứng nhận. Phần còn lại thanh toán khi cơ quan có thẩm quyền đã cấp giấy chứng nhận.
Luật Kinh doanh bất động sản sửa đổi 2026 có hiệu lực chưa?
Theo Thời báo Tài chính Việt Nam tháng 9/2026, dự thảo dự kiến được Quốc hội xem xét tại kỳ họp tháng 10/2026, các nội dung chính sách dự kiến hiệu lực từ 1/7/2027. Người mua nên kiểm tra văn bản chính thức trước khi áp dụng.
Đóng tiền giữ chỗ khi dự án chưa mở bán có an toàn không?
Rủi ro cao. Luật chỉ cho thu tiền cọc khi dự án đủ điều kiện kinh doanh. Các khoản giữ chỗ trước đó thường không có cơ chế bảo đảm rõ ràng nếu dự án không triển khai.
Bài liên quan

Nhận bàn giao căn hộ cuối năm: checklist kiểm tra trước khi ký
Nhiều dự án bàn giao dồn vào tháng 11-12. Checklist kiểm tra diện tích, điện nước, chống thấm, phần sở hữu chung và giấy tờ trước khi ký biên bản nhận căn hộ.

Mùa triều cường TP.HCM: chọn mua nhà thế nào để tránh ngập
Triều cường tháng 11/2026 vượt báo động 3 ở Thủ Dầu Một, còn đợt 25-27/11 và tháng 12. Cách dùng mùa triều để kiểm tra nhà trước khi mua hoặc thuê ở TP.HCM.

Đầu tư nhà trọ cho thuê ở TP.HCM: điều kiện PCCC cần đáp ứng
TP.HCM đặt mục tiêu lắp báo cháy tự động cho nhà trọ, nhà ở kết hợp kinh doanh trong năm 2026. Điều kiện PCCC chủ nhà trọ cần tính trước khi mua, sửa nhà.

Sổ đỏ sau sáp nhập TP.HCM: có phải đổi, khi nào nên chỉnh lý
Sổ đỏ ghi quận, huyện, tỉnh cũ sau khi TP.HCM hợp nhất với Bình Dương, Bà Rịa - Vũng Tàu vẫn có giá trị. Khi nào cần chỉnh lý và lưu ý lúc mua bán.